Χίλιες και μία λέξεις, με τον Πάνο Δημάκη
by pod.gr · 105 episodes
🇬🇷 Greece chart EducationLanguageLearning
To «Χίλιες και μία λέξεις» είναι το podcast που θα σας κάνει να αγαπήσετε λίγο περισσότερο την ελληνική γλώσσα․ Θα ανακαλύψετε τον θαυμαστό κόσμο των λέξεων και πώς πήραν τη σημασία τους․ Τι σχέση έχει το «περιβόλι» με το «βέλος», το «βουλιάζω», τον «διάολο» και το «εμβόλιο»; Και τι κοινό έχει άραγε η «αίθουσα» με την Αιθιοπία και τον Αίσωπο; Μετά από κάθε εκπομπή, δεν θα πιστεύετε τις διασυνδέσεις μεταξύ των λέξεων στη μαγική χώρα των ελληνικών․ Κι αν είναι να είστε περήφανοι για τη γλώσσα μας, τώρα θα ξέρετε για ποιον λόγο․
Latest episodes
-
19 min
Αν έχεις τύχη διάβαινε
Ένα επεισόδιο αφιερωμένο στην τύχη, την έμπνευση, το παιχνίδι, τις μαντεψιές αλλά γιατί όχι, και στο κέρδος. Πώς συνδέονται οι Τρεις Μοίρες με το λαχείο και το ληξιαρχείο; Είναι αλ…
-
20 min
Αυτό να λέγεται
Ένα από τα πιο σημαντικά ρήματα σε κάθε λέξη είναι το λέω. Τέσσερα χρόνια ανέβαλλα να μιλήσω για αυτό αλλά ήρθε η ώρα για άλογα και λογικά, για έπη και θεσπέσια, για αμετροέπειες κ…
-
21 min
Πόσες λέξεις χωράει ένας αριθμός;
Έντεκα σημαδάκια με μια τεράστια δύναμη. Από τα αρχαία χρόνια οι αριθμοί ρυθμίζουν το σύμπαν αλλά μας δίνουν και υπέροχες λέξεις όπως την τρίαινα, το τέθριππο, την πεμπτουσία, το δ…
-
1 h 05
Το θαραπάηκα!" - Τα ιδιώματα Κεφαλονιάς και Ιθάκης με τη Μαρία Μπεκατώρου
Ο γλωσσικός πλούτος των Επτανήσων είναι σκέτη μαγεία. Ταξιδεύουμε στο ιδίωμα της Κεφαλλονιάς και της Ιθάκης με ξεναγό την αγαπημένη Κεφαλονίτισσα της Ελλάδας, τη Μαρία Μπεκατώρου!…
-
20 min
Μήνας μπαίνει, μήνας βγαίνει
Μπήκε ο Σεπτέμβρης, ο έβδομος μήνας του έτους; Ο έβδομος; Μα τι λέω; Εκτός κι αν κάτι άλλο κρύβεται πίσω από αυτό... Μήπως η ετυμολογία μάς αποκαλύπτει πράγματα που δεν ξέραμε για…
-
14 min
Να ζήσεις λεξούλα και χρόνια πολλά
Φτάσαμε τα 100 επεισόδια και το γιορτάζουμε με ένα επεισόδιο εξαιρετικά αφιερωμένο στα γενέθλια! Γιορτές, κεράκια και τούρτες: ποια η ετυμολογία τους; Πόσο μαγική είναι η ρίζα της…
-
16 min
Χάϊ Τεκ
Ένα επεισόδιο αφιερωμένο στα τεχνολογικά γκάτζετ: ποια είναι η φοβερή ετυμολογία της λέξης μηχανή αλλά και του καλωδίου, του τάμπλετ, της πρίζας και της μπαταρίας; Ποια η σχέση ανά…
-
16 min
Όσα φέρνει η ώρα δεν τα φέρνει ο χρόνος
Αιώνας, έτος, χρονιά, μήνας, ώρα, λεπτό. Ένα επεισόδιο αφιερωμένο στον αδυσώπητο χρόνο που κυλά αέναα. Πως συνδέεται ο αιώνας με το νυν και αεί αλλά και η ώρα με τον... ωραίο; Ή το…
-
17 min
Ορκίζομαι να είπω την αλήθεια
Δύο συγκλονιστικά ρήματα στο σημερινό επεισόδιο, το όλλυμι (χάνω) και το όμνυμι (ορκίζομαι). Τι σχέση έχει ο εξώλης και προώλης με τα απωλεσθέντα αντικείμενα και από πού κι ως πού…
-
18 min
Έναν μύθο θα σας πω
Αγαπάτε τη μυθολογία: το αποδείξατε στο παρελθόν, οπότε ιδού η ετυμολογία λέξεων από λιγότερο διάσημους μύθους. Δηιάνειρα, Πύραμος και Θίσβη, Ηχώ και Μελέαγρος αποκαλύπτουν την ιστ…
-
18 min
Εάλω η πόλις
Πριν 573 χρόνια, τέτοιες μέρες, λένε πως ακούστηκε στην Κωνσταντινούπολη η σπαρακτική κραυγή «Εάλω η Πόλις», η Πόλη κυριεύθηκε. Αυτό το «εάλω» θα είναι η αφορμή για το σημερινό επε…
-
18 min
Τα λουλούδια στην κυρία από μένα
Η άνοιξη είναι η εποχή των λουλουδιών και η κατάλληλη περίοδος για ένα επεισόδιο αφιερωμένο σε αυτά. Τι σχέση έχουν οι γλαδιόλες με τον Ράσελ Κρόου ή οι ορχιδέες με το αντρικό αναπ…
-
1 h 01
Ε φται εφτός, εφτή φται: το ιδίωμα της Χίου
Ένα γλωσσικό ταξίδι στο μυρωδάτο νησί της Χίου. Μαστίχα, εσπεριδοειδή, κάστρα, αρχοντικά, θάλασσες και ιστορία που εκφράζεται μέσα από το τραγουδιστό ιδίωμα του νησιού που έχει πολ…
-
17 min
Τρώγοντας έρχεται η όρεξη
Τι πιο ιερό από το φαγητό και ειδικά το πρωινό, το πρώτο γεύμα της ημέρας. Γάλα, μέλι, τυρί, καφές, βούτυρο, ψωμί αλλά και λάδι, αλάτι, πιπέρι και ελιές μας αφηγούνται τη συναρπαστ…
-
25 min
Όπου τέχνη κι όνομα
Ο καθένας μας κουβαλάει ένα επώνυμο για μια ζωή ολόκληρη. Ενίοτε δεν έχουμε κάτσει ποτέ να σκεφτούμε αν αυτό το επίθετο σημαίνει κάτι! Και πολλές φορές δεν είναι παρά ένα επάγγελμα…
-
19 min
Ύπνε που παίρνεις τα παιδιά
Ένα επεισόδιο για τον ύπνο που θα σας κρατήσει ξύπνιους! Κρεβάτια, μαξιλάρια και σεντόνια βρίσκουν την ετυμολογία τους. Είναι αλήθεια ότι η νάρκη είναι στην πραγματικότητα ψάρι κι…
-
16 min
Πάει, του στριψε η βίδα
Ένα επεισόδιο όπου όλα γύρω μου γυρίζουν αφού το ρήμα μας είναι το στρέφω και τα συνώνυμά του! Τι σχέση έχει ο στραβός με τον διεστραμμένο και πώς συνδέεται η λόξα με τη διαστρέβλω…
-
21 min
Από κουνούπι καναπές: Τα αντιδάνεια
Μπάνιο, μπουτίκ, μπουντρούμι, γκλάμουρ: λέξεις που κάνουν μπαμ ότι είναι ξενόφερτες. Μα έλα που είναι ελληνικότατες. Δεν μοιάζουν, θα πείτε... Ίσως γιατί είναι αντιδάνεια, λέξεις π…
-
21 min
Που σε πονεί και που σε σφάζει
Η γρίπη έχει έξαρση και τι καλύτερο να ξορκίσεις μια ασθένεια από το να ξέρεις την προέλευση του ονόματός της! Περί πόνου και αρρώστιας το επεισόδιο, αλλά τι φοβερά γλωσσικά ταξίδι…
-
21 min
Σου γεμίζει το μάτι;
Σήμερα θα μιλήσουμε για γεμίσματα, φουσκώματα, για την έννοια του τίγκα και του φίσκα, βρε αδερφέ! Θα ακούσετε για τα μαγικά ρήματα πίμπλημι και κορέννυμι, που μας δίνουν από το "κ…